kunstonderzoek

De derde cyclus in de kunsten is de fase die volgt op de afronding van het mastertraject in het kunstvakonderwijs. Het betekent de voltooiing van het Bologna proces. Als er gesproken wordt van de derde cyclus wordt er niet altijd een promotietraject (PhD) bedoeld, al kan dit wel. Het gaat om een fase waarin relevant en verdiepend onderzoek centraal staat en er een sterke verbinding met de eigen praktijk is.

De derde cyclus aan kunsthogescholen is in Nederland nog in ontwikkeling, maar er wordt al volop geëxperimenteerd met alternatieve vormen die goed aansluiten bij de praktijk van de kunstenaar.

Het maken en en het onderzoek hiernaar zijn onderdeel van het traject in de derde cyclus. Er worden bovendien onderzoeksmethodieken ontwikkeld waarin de artistieke praktijk  een centrale rol heeft en waarbij een sterke verbinding met de beroepspraktijk voorop staat.

Derde cyclus trajecten zijn vrijwel altijd een (regionale) samenwerking tussen universiteit en hogeschool. De universiteiten zijn op dit moment de enige kennisinstellingen met het zgn. promotierecht.

 

Waar kan ik terecht voor de derde cyclus in de kunsten?

In Nederland (en België) zijn op dit moment PhDArts, DocARTES, MERIAN en GRASP als specifieke derde cyclus trajecten in de kunsten te volgen die leiden tot een titel met artistiek onderzoek als belangrijke component. Creator Doctus is een pilot vanuit een Erasmus+ programma, die mogelijk tot een nieuw erkend traject leidt.

 

GRASP, RASL en HKU zijn op dit moment derde cyclus trajecten aan het ontwikkelen. Zij werken vanuit een regionale samenwerking met meerdere kennisinstellingen (universiteit en hogeschool).

 

Ook zijn er enkele voorbereidende trajecten voor de derde cyclus in de kunsten, waarin aandacht is voor het ontwikkelen van een onderzoeksvoorstel, en het bouwen van een onderzoeksomgeving of consortium. Dit zijn onder andere THIRD en een pre-PhD pilot HKU.

 

Andere partijen

Een adviserend en programmerend platform dat zich richt op onderzoek op de kunsten en het belang van de derde cyclus in de kunsten is ARIAS.

 

Europese context

In 1999 werd de Bologna Declaration gepubliceerd met aandacht voor de derde cyclus in het hoger onderwijssysteem

Florence Principlesposition paper on doctorates in the arts (ELIA, e.a 2016)

kunst onderzoek